Điều gì xảy ra khi lần đầu tiên đổ xăng E10 cho xe máy?

PVOil triển khai bán xăng sinh học E10 tại các đại lý trên toàn quốc.

Những ngày này, bầu không khí tại các trạm xăng dầu trên toàn quốc đang chứng kiến một sự dịch chuyển đầy thú vị. Các cột bơm xăng khoáng RON 95 truyền thống đang dần nhường chỗ cho dòng chữ "Xăng sinh học E10". Đối mặt với loại nhiên liệu mới, nhiều người dùng xe máy đã quyết định bước ra khỏi vùng an toàn để trực tiếp kiểm chứng. Những câu chuyện truyền miệng về việc xe bị "ì" hay "hụt ga" dần được làm sáng tỏ qua những kilômét lăn bánh thực tế.

Nam sinh viên Nguyễn Đức Long: “Ban đầu em cũng hơi lăn tăn, nhưng bạn bè dùng rồi bảo xe vẫn chạy bình thường”.

Tại cây xăng PVOIL Thái Thịnh, nam sinh viên Nguyễn Đức Long (21 tuổi) vui vẻ chia sẻ sau khi bơm đầy bình xăng chiếc xe máy đã có tuổi của mình: "Ban đầu em cũng hơi lăn tăn, nhưng bạn bè dùng rồi bảo xe vẫn chạy bình thường. Đổ thử vài lần xem sao, nếu ổn thì chuyển hẳn luôn".

Cô Lan: “Cô thì không rành kỹ thuật, nhưng thấy Nhà nước khuyến khích, rồi người ta dùng được thì mình cũng thử”.

Không rành rẽ về kỹ thuật cơ khí, nhưng cô Lan (62 tuổi) lại chọn đặt niềm tin vào định hướng của nhà nước: "Thấy Nhà nước khuyến khích, rồi người ta dùng được thì mình cũng thử. Miễn không hại xe là được". Đặc biệt với giới trẻ thành thị, ý thức sinh thái đang dần lên ngôi. Anh Hoàng Minh (27 tuổi) quyết định chuyển sang E10 với suy nghĩ rất đơn giản: "Đi lại trong thành phố thì cái gì đỡ ô nhiễm hơn là tốt rồi".

Những lựa chọn nhỏ lẻ và mang tính cá nhân đang dần tạo nên một thay đổi có thể đo đếm được trong thói quen tiêu dùng. Sự chuyển dịch này không ồn ào, nhưng có thể cảm nhận được qua từng lượt lựa chọn. Không còn là tâm lý "né tránh", mà là sự cởi mở đón nhận ngày càng lớn với nhiên liệu sinh học.

Vậy về mặt kỹ thuật, điều gì thực sự xảy ra bên trong động cơ khi những giọt xăng E10 đầu tiên được phun vào buồng đốt? Đại diện Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) cho biết, người dùng có thể cảm nhận mức tiêu hao nhiên liệu tăng nhẹ khoảng 1-3% so với xăng khoáng nguyên chất. Nguyên nhân xuất phát từ đặc tính vật lý: cồn ethanol có nhiệt trị (mật độ năng lượng) thấp hơn xăng khoáng. Tuy nhiên, trong điều kiện di chuyển thực tế trên đường phố đông đúc, sự chênh lệch nhỏ bé này gần như không thể nhận biết bằng cảm giác lái. Đổi lại, xăng E10 nếu đạt chuẩn QCVN 01:2022/BKHCN sẽ có trị số Octane tương đương hoặc thậm chí cao hơn xăng khoáng, giúp quá trình cháy diễn ra cực kỳ ổn định và chống kích nổ hiệu quả. Hiện tượng "ì" máy thường chỉ xảy ra khi người dân vô tình đổ phải xăng pha tạp chất hoặc lẫn nước.

Bước đệm lớn nhất khiến người dân gật đầu "dùng thử" chính là yếu tố kinh tế. Các doanh nghiệp đầu mối như Petrolimex, PVOIL đã công bố giá bán xăng E10 RON 95 rẻ hơn xăng khoáng cùng loại từ 600 đồng đến gần 2.000 đồng/lít tùy từng thời điểm điều hành. PGS-TS Nguyễn Thường Lạng (Trường ĐH Kinh tế Quốc dân) nhận định: "Khi giá xăng sinh học và xăng khoáng chênh lệch đủ hấp dẫn, người tiêu dùng sẽ chủ động lựa chọn, từ đó hình thành thói quen tiêu dùng mới". Thực tế thị trường đã chứng minh điều này. Tại khu vực TP Hồ Chí Minh, Petrolimex ghi nhận sản lượng tiêu thụ E10 đã tăng vọt 40% chỉ trong thời gian ngắn, đạt mốc 3.000 - 4.000 khối mỗi ngày mà không hề nhận được bất kỳ phàn nàn nào về chất lượng.

Nhìn xa hơn, giọt xăng E10 nhỏ bé đang giải quyết bài toán vĩ mô khổng lồ của quốc gia. Ông Ngô Trí Long, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu thị trường giá cả, phân tích rằng việc đốt cháy xăng E10 giúp động cơ xả ra ít khí độc hơn, trực tiếp giảm từ 3% đến 7% lượng phát thải CO2 trong suốt vòng đời sản phẩm. Nếu toàn bộ thị trường nội địa chuyển đổi thành công, Việt Nam có thể thay thế hơn 1 triệu tấn nhiên liệu hóa thạch mỗi năm. Đồng thời, lượng ethanol khổng lồ được sản xuất từ ngô, sắn, mía sẽ tạo ra một chuỗi kinh tế tuần hoàn, mang lại sinh kế bền vững cho hàng triệu nông dân. Từ "dùng thử" đến "tin dùng", người đi xe máy Việt Nam đang góp phần kiến tạo một tương lai năng lượng tự chủ và xanh sạch hơn.