Căng thẳng chi phí nhiên liệu
Ngành hàng không đã phục hồi đáng kể sau đại dịch và đạt doanh thu khoảng 1.000 tỷ USD trong năm 2025. Tuy nhiên, lợi nhuận vẫn ở mức khá thấp, với biên lợi nhuận trung bình chỉ khoảng 4%. Vì thế, bất kỳ biến động nào về chi phí, đặc biệt là nhiên liệu đều có thể gây áp lực lớn lên hoạt động của các hãng bay.
Giữa tháng 3, xung đột ở Trung Đông vẫn trong tình trạng căng thẳng, kéo theo cú sốc về giá nhiên liệu. Nhiều hãng hàng không rơi vào thế bị động và chịu áp lực lớn.
Tờ La Tribune của Pháp nhận định, giá vé máy bay trên toàn cầu được dự báo sẽ tiếp tục leo thang trong thời gian tới, dưới tác động trực tiếp từ chi phí nhiên liệu tăng mạnh.
Xung đột ở Trung Đông là đòn giáng mạnh vào các hãng hàng không.
Ông Willie Walsh - Tổng Giám đốc Hiệp hội Vận tải hàng không quốc tế (IATA) - cho rằng các hãng hàng không hiện không đủ khả năng tài chính để hấp thụ mức tăng giá dầu, khiến việc điều chỉnh giá vé trở thành xu hướng tất yếu.
“Trong kịch bản xấu nhất, toàn ngành hàng không sẽ phải đánh giá lại chiến lược nếu xung đột tiếp diễn. Đó là sự thay đổi mang tính cấu trúc. Chúng tôi sẽ phải xem xét lại cách ngành hàng không phân bổ công suất, cũng như cơ chế tự bảo vệ trước các rủi ro về nguồn cung nhiên liệu", ông Willie Walsh nói.
Theo Financial Times , khi giá nhiên liệu máy bay vượt mốc 200 USD/thùng, các hãng hàng không buộc phải tối ưu chi phí, tăng giá vé, cắt giảm dịch vụ do nhiều tuyến bay không còn hiệu quả kinh tế, đồng thời triển khai nhiều biện pháp ứng phó khác.
Nhiều hãng tăng giá vé, phụ thu
Theo khảo sát nhanh ngày 20/3 do Cục Hàng không Việt Nam thực hiện với gần 40 hãng hàng không quốc tế và khu vực, có hơn 60% các hãng đã, đang hoặc dự kiến áp dụng tăng phụ thu nhiên liệu hoặc điều chỉnh nâng giá vé kể từ trung tuần tháng 3.
Kết quả khảo sát cho thấy, xu hướng này diễn ra trên diện rộng tại các thị trường như châu Á, châu Âu và Bắc Mỹ, phản ánh áp lực chi phí vận hành tăng cao trong toàn ngành hàng không.
Nhiều hãng hàng không đã, đang hoặc dự kiến áp dụng tăng phụ thu nhiên liệu hoặc điều chỉnh nâng giá vé kể từ trung tuần tháng 3.
Về phương thức triển khai, các hãng hàng không hiện áp dụng hai hình thức chủ yếu. Hãng không tách riêng phụ thu nhiên liệu mà điều chỉnh trực tiếp vào giá vé cơ sở, với mức tăng phổ biến từ 5 đến 20% tùy theo đường bay và hạng dịch vụ như Air France, Thai Airways, United Airlines. Hình thức thứ hai là áp dụng phụ thu nhiên liệu riêng - một khoản thu bổ sung ngoài giá vé cơ bản - với mức điều chỉnh linh hoạt theo diễn biến giá nhiên liệu, ví dụ như Malaysia Airlines, Batik Air, All Nippon Airways hay China Southern Airlines, … đã triển khai hoặc điều chỉnh tăng phụ thu với biên độ dao động từ khoảng 130.000 đồng đến trên 10 triệu đồng/vé.
Xét theo khu vực, các hãng tại Đông Bắc Á (Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan) ghi nhận mức tăng phổ biến từ 300.000 đồng đến gần 3 triệu đồng/vé. Trong khi đó, khu vực Đông Nam Á và Nam Á có mức tăng thấp hơn, dao động từ 130.000 đồng đến khoảng 1,6 triệu đồng/vé.
Đối với các đường bay dài đi châu Âu và Bắc Mỹ, mức phụ thu phổ biến từ 1 triệu đến trên 5 triệu đồng, thậm chí cao hơn đối với hạng thương gia.
Nguyên nhân chính của xu hướng trên là do giá nhiên liệu hàng không Jet A-1 tăng mạnh trong thời gian gần đây, đặc biệt có thời điểm giá nhiên liệu tăng đến 80% so với đầu năm, chủ yếu do lo ngại gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu và một số nhà máy lọc dầu giảm công suất hoặc tạm dừng để bảo trì.